Thứ Năm, 15/11/2018
Công tác phòng ngừa, đấu tranh với thanh, thiếu niên tụ tập thành băng, nhóm gây mất an ninh, trật tự

Theo báo cáo của Công an các địa phương trong thời gian từ năm 2015 đến hết năm 2017 xảy ra 15.305 vụ vi phạm pháp luật do 22.540 trẻ em và người chưa thành niên gây ra, trong đó giới tính nam chiếm 96,77%. Kết quả, đã xử lý hình sự 6.714 vụ, 8.843 đối tượng; xử lý hành chính: 8.591 vụ, giao cho gia đình quản lý, giáo dục: 5.294 em, giáo dục tại xã, phường, thị trấn: 908 em, lập hồ sơ đưa vào trường giáo dưỡng: 792 em, các biện pháp khác: 6.721 em.

Nếu những năm trước đây, người chưa thành niên thường thực hiện các hành vi trộm cắp, gây rối trật tự công cộng, cố ý gây thương tích không gây nguy hại lớn, thì hiện nay tính chất, mức độ phạm tội lại nguy hiểm hơn vượt quá giới hạn của độ tuổi như: hình thành các băng nhóm tội phạm có tổ chức, gây án ở phạm vi rộng, trên địa bàn tỉnh và liên tỉnh, không chỉ ở thành phố, thị xã mà còn ở nông thôn, vùng sâu, vùng xa... Hành vi phạm tội rất nghiêm trọng và đặc biệt nghiêm trọng như: giết người; sử dụng vũ khí nóng cướp tài sản; hiếp dâm; mua bán, sử dụng, tàng trữ, vận chuyển trái phép các chất ma túy. Nhìn chung, tại các thành phố lớn, nơi kinh tế phát triển mạnh thu hút nhiều lực lượng lao động, nhiều thành phần xã hội sinh sống, tỷ lệ người chưa thành niên vi phạm pháp luật và phạm tội chiếm tỷ lệ cao hơn và có chiều hướng tăng nhanh hơn.

Có rất nhiều nguyên nhân dẫn đến tình trạng phạm tội và các hành vi vi phạm pháp luật trong lứa tuổi vị thành niên nhưng chủ yếu là do phương pháp quản lý, giáo dục trẻ em không đúng, một số gia đình thiếu trách nhiệm, hoặc gia đình thiếu khuyết khiến các em không được chăm sóc đầy đủ; tệ nạn xã hội, những luồng tư tưởng lệch lạc, độc hại xâm nhập trong quá trình hội nhập tác động đến tư tưởng, lối sống của trẻ em và người chưa thành niên; vai trò của các đoàn thể xã hội, đặc biệt là Đoàn Thanh niên trong công tác giáo dục và phòng ngừa vi phạm pháp luật của người chưa thành niên chưa hiệu quả; do đặc điểm phát triển về tâm sinh lý khiến các em thường nông nổi, dễ bị kích động cộng với kiến thức pháp luật, nhận thức còn hạn chế, dễ mắc sai phạm khi có va chạm xã hội; một bộ phận không nhỏ người chưa thành niên thích hưởng thụ, đòi hỏi quá cao về vật chất không phù hợp với điều kiện hoàn cảnh gia đình cũng như độ tuổi dẫn đến tình trạng vi phạm pháp luật để thỏa mãn nhu cầu của mình.

 
Tuyên truyền về phòng chống tội phạm và tệ nạn xã hội trong thanh thiếu niên.

Thực hiện chương trình phòng, chống tội phạm thuộc Chương trình mục tiêu của Bộ Công an, những năm qua, Cục Cảnh sát QLHC về TTXH đã ban hành nhiều văn bản hướng dẫn, chỉ đạo, kiểm tra Công an các địa phương thực hiện công tác quản lý, giáo dục trẻ em và người chưa thành niên làm trái pháp luật như: Kế hoạch số 552/C13(P6) ngày 02/5/2007 về công tác xây dựng mô hình điểm quản lý, giáo dục, phòng ngừa trẻ em và người chưa thành niên làm trái pháp luật tại cộng đồng dân cư; Công văn số 1052/C64(P6) ngày 01/9/2010 về kiểm tra đánh giá và sơ kết công tác chỉ đạo xây dựng mô hình quản lý, giáo dục trẻ em làm trái pháp luật; Kế hoạch số 1017/C64(P6) ngày 04/7/2011 và kế hoạch số 586/C64(P6) ngày 02/5/2012 về việc tăng cường hiệu quả hoạt động và nhân rộng mô hình điểm tại các địa phương trọng điểm. Đã tổ chức nhiều cuộc hội thảo về công tác phòng ngừa, quản lý, giáo dục trẻ em và người chưa thành niên làm trái pháp luật tại cộng đồng dân cư. Phối hợp với Bộ Tư pháp và tổ chức UNICEF xây dựng hệ thống tư pháp thân thiện đối với người chưa thành niên vi phạm pháp luật áp dụng các biện pháp xử lý chuyển hướng theo xu hướng chung của thế giới. 

Lực lượng Cảnh sát khu vực, Công an xây dựng phong trào và phụ trách xã về ANTT đã chủ động tiến hành công tác điều tra nắm tình hình địa bàn, rà soát lập danh sách thống kê, phân loại trẻ em và người chưa thành niên có nguy cơ làm trái pháp luật và đã làm trái pháp luật để đưa vào diện quản lý, giáo dục. Thường xuyên tuần tra kiểm soát tại các địa bàn công cộng, các địa bàn trọng điểm phức tạp; quản lý chặt chẽ các ngành nghề kinh doanh có điều kiện về ANTT; kịp thời phát hiện, ngăn chặn và xử lý các hành vi vi phạm pháp luật; thường xuyên gặp gỡ, giáo dục thuyết phục, động viên, tác động làm chuyển hoá về tư tưởng, tạo mọi điều kiện để các em hoà nhập với cộng đồng một cách nhanh nhất. 

Cục Cảnh sát QLHC về TTXH cũng chủ động tham mưu cho các cấp ủy Đảng, chính quyền địa phương củng cố xây dựng phong trào Toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc, lựa chọn những người có uy tín để giáo dục, giúp đỡ người chưa thành niên vi phạm pháp luật; tăng cường tuyên truyền, phổ biến pháp luật, giáo dục về đạo đức, giúp các em nâng cao nhận thức, xây dựng lối sống lành mạnh; hỗ trợ người chưa thành niên vi phạm pháp luật tái hòa nhập cộng đồng nhằm hạn chế tình trạng tái phạm; phát động phong trào xây dựng gia đình văn hóa, phối hợp chặt chẽ với gia đình, nhà trường và các tổ chức đoàn thể để giáo dục, giúp đỡ người chưa thành niên có nguy cơ vi phạm pháp luật tại cộng đồng dân cư. 

Xác định rõ, muốn làm tốt công tác phòng ngừa người chưa thành niên vi phạm pháp luật cần phải có sự chung tay góp sức của các ban, ngành, đoàn thể, các tổ chức chính trị xã hội mà lực lượng Công an cơ sở là nòng cốt, Cục đã chú trọng hướng dẫn lực lượng Cảnh sát QLHC Công an các đơn vị địa phương tổ chức xây dựng, duy trì và củng cố mô hình điểm về quản lý giáo dục trẻ em và người chưa thành niên làm trái pháp luật tại địa bàn cơ sở theo chức năng nhiệm vụ; đánh giá hiệu quả hoạt động và nhân rộng mô hình từ năm 2007 theo Kế hoạch số 552/C13(P6) ngày 02/5/2007. Hiện nay, mô hình điểm về “Công tác quản lý, giáo dục trẻ em và người chưa thành niên làm trái pháp luật tại cộng đồng dân cư theo chức năng QLHC về TTXH” đều được các địa phương thực hiện đúng và nghiêm túc theo sự chỉ đạo, hướng dẫn của Tổng cục Cảnh sát. 


Ngày 15/6/2018, tại Hà Nội, Cảnh sát QLHC về TTXH, Tổng cục Cảnh sát,
Bộ Công an phối hợp với Cục Phòng, chống tệ nạn xã hội, Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội
 tổ chức Lễ ký kết Chương trình phối hợp công tác "lĩnh vực phòng, chống tệ nạn xã hội giai đoạn 2018-2020"
.   

Trong quá trình thực hiện, có thể rút ra nhiều bài học kinh nghiệm cụ thể như: Công tác quản lý, giáo dục phòng ngừa trẻ em và người chưa thành niên làm trái pháp luật để đạt hiệu quả cao luôn phải được sự quan tâm, chỉ đạo của cấp ủy, chính quyền các cấp, sự đồng thuận của các ban ngành đoàn thể, tổ chức xã hội và quần chúng trên địa bàn; lấy cảm hóa, giáo dục, thuyết phục làm căn bản, tiến hành thường xuyên, liên tục bằng nhiều nội dung phong phú phù hợp với từng loại đối tượng; sự phối hợp giữa gia đình, nhà trường phải đồng bộ; địa phương, cấp ủy, chính quyền cơ sở cần tạo cho trẻ em một sân chơi hữu ích, các hoạt động sinh hoạt mang tính cộng đồng gắn liền với chương trình giáo dục pháp luật, đạo đức, văn hóa phù hợp từng lứa tuổi.

Để nâng cao hiệu quả công tác phòng ngừa quản lý, giáo dục trẻ em và người chưa thành niên làm trái pháp luật, lực lượng chức năng cùng các ban, ngành liên quan cần tập trung thực hiện những nội dung trọng tâm sau:

Thực hiện xã hội hóa công tác quản lý, giáo dục trẻ em và người chưa thành niên làm trái pháp luật gắn với phát triển kinh tế- xã hội. Nhân rộng mô hình điểm về phòng ngừa, quản lý, giáo dục trẻ em và người chưa thành niên làm trái pháp luật tới tất cả các xã, phường, thị trấn theo Chương trình quốc gia phòng chống tội phạm. Ban chỉ đạo mô hình điểm tiến hành họp định kỳ đánh giá tình hình kết quả công tác, kịp thời phát hiện những thiếu sót trong quản lý, thực hiện mô hình, đề xuất các biện pháp khắc phục. Đồng thời động viên khen thưởng những tổ chức cá nhân có thành tích xuất sắc và phê bình những cá nhân, tập thể thiếu ý thức trách nhiệm trong công tác quản lý, giáo dục trẻ em và người chưa thành niên làm trái pháp luật.

Lực lượng Công an cơ sở, trực tiếp là Cảnh sát khu vực, Công an XDPT và PTX về ANTT và Công an xã phát huy vai trò nòng cốt trong tham mưu, chỉ đạo công tác; triển khai đồng bộ các hoạt động QLHC về TTXH gắn với công tác quản lý giáo dục đối tượng nói chung, quản lý, giáo dục trẻ em và người chưa thành niên làm trái pháp luật nói riêng trong các đợt cao điểm tấn công trấn áp tội phạm, góp phần hạn chế các vụ phạm tội, các hành vi vi phạm pháp luật trong lứa tuổi vị thành niên. Đề xuất cấp có thẩm quyền ban hành biểu mẫu lập hồ sơ, giáo dục tại xã, phường, thị trấn cho lực lượng Cảnh sát Khu vực, Công an xã, thị trấn vì lực lượng này có chức năng lập hồ sơ và quản lý số đối tượng giáo dục tại xã, phường, thị trấn.

Đẩy mạnh công tác tuyên truyền nâng cao nhận thức trong nhân dân về ý nghĩa tầm quan trọng, mục đích ý nghĩa nhân văn- nhân ái của công tác quản lý giáo dục và chăm sóc trẻ em và người chưa thành niên. 

Triển khai đồng bộ các biện pháp tái hòa nhập cộng đồng cho trẻ em và người chưa thành niên làm trái pháp luật gắn với xây dựng gia đình văn hóa. Cần có cơ chế khuyến khích cho cá nhân, tổ chức đoàn thể xã hội... nhận đào tạo, dạy nghề, nhận vào làm việc đối với các em có hoàn cảnh khó khăn, có quá khứ lầm lỗi, sống lang thang không nơi nương tựa để góp phần tạo điều kiện giúp đỡ các em có cuộc sống vui vẻ, hạnh phúc, tái hoà nhập cộng đồng, trở thành người công dân có ích cho xã hội.

Hoàn thiện các hệ thống văn bản pháp luật có liên quan một cách đồng bộ, trong đó cần quy định rõ vai trò trách nhiệm của từng cấp, từng ngành từng lực lượng tham gia.

Các cơ quan chức năng cần có biện pháp quản lý chặt các trang mạng xã hội như Facebook, Zalo, diễn đàn… cũng như các điểm kinh doanh dịch vụ Internet nhằm hạn chế phát sinh tội phạm nói chung và tội phạm do người chưa thành niên gây ra nói riêng./.  

Bảo Linh

 

Gửi cho bạn bè

Phản hồi

Thông tin người gửi phản hồi